පාසල් හෝ විශ්වවිද්යාල අධ්යාපනය අවසන් කර තම පළමු රැකියාවට පිවිසෙන අවධිය ඕනෑම තරුණයෙකුගේ ජීවිතයේ අතිශය උද්යෝගිමත් කාලසීමාවකි. තමන්ගේම මහන්සියෙන් උපයාගත් පළමු වැටුප අතට ලැබෙන විට අලුත්ම ඇඳුම් පැළඳුම් ගැනීම, නවීනතම ස්මාර්ට්ෆෝන් මිලදී ගැනීම හෝ මිතුරන් සමඟ සාද පැවැත්වීම වැනි ආශාවන් ඇතිවීම ඉතා ස්වාභාවිකය.
එහෙත්, බොහෝ දෙනෙකු නොදන්නා සත්යය නම් ඔබේ වයස අවුරුදු 20 ත් 30 ත් අතර දශකය තුළ ඔබ මුදල් සම්බන්ධයෙන් ගන්නා තීරණ, ඔබේ ඉදිරි මුළු ජීවිත කාලය පුරාම ඔබ මූල්යමය වශයෙන් සවිමත් පුද්ගලයෙකු වෙනවාද නැතහොත් ජීවිත කාලය පුරාම ණය ගෙවන සේවකයෙකු වෙනවාද යන්න තීරණය කරන බවයි.
"ආයෝජනය කරන්න ඕනේ වයසට ගියාමනේ", "මට තවම 22යි, ඉතුරු කරන්න පස්සේ බැරියැ" කියා සිතනවා නම් ඔබ අහිමි කරගන්නේ ඔබේ ජීවිතයේ ලැබෙන වටිනාම මූල්ය අවස්ථාවයි. මෙම ලිපියෙන් සාකච්ඡා කරන්නේ වයස 20 දී ඔබට ඇති සුවිශේෂී වාසිය කුමක්ද සහ ඔබේ පළමු වැටුපෙන්ම ආරම්භ කළ හැකි ප්රබලතම ආයෝජන 4 පිළිබඳවයි.
වයස 20 දී ඔබට තිබෙන ලොකුම වත්කම කුමක්ද?
වයස 20 ගණන්වල පසුවන අයෙකු සතුව විශාල මුදලක් හෝ ඉඩකඩම් නොතිබිය හැක. නමුත් වයස අවුරුදු 45ක හෝ 50ක කෝටිපතියෙකුට පවා මිලදී ගැනීමට නොහැකි දැවැන්තම සුපිරි බලයක් ඔබ සතුව ඇත; ඒ "කාලයයි" (Time).
ආයෝජන ලෝකයේ අටවන පුදුමය ලෙස හැඳින්වෙන සංයුක්ත පොලියේ (Compound Interest) සැබෑ ප්රතිලාභය ක්රියාත්මක වන්නේ කාලයත් සමඟය. ඔබ ආයෝජනය කරන මුදලට ලැබෙන ප්රතිලාභය නැවත නැවතත් ආයෝජනය වන විට, වසර ගණනාවක් ගතවන විට එය හිමබෝලයක් මෙන් දැවැන්ත අරමුදලක් බවට පත්වේ.
[සසඳා බලන්න: නිශාන් (වයස 20 දී ඇරඹූ) vs කසුන් (වයස 30 දී ඇරඹූ)]
• නිශාන් (වයස 20 දී):
මසකට රු. 5,000 බැගින් 12% සාමාන්ය ප්රතිලාභයක වයස 30 දක්වා (වසර 10ක් පමණි) යොදවයි.
ඉන්පසු අලුතින් මුදල් නොදමා එම මුදල දිගටම වර්ධනය වීමට ඉඩ හරියි.
-> යෙදවූ මුළු මුදල : රු. 600,000
-> වයස 55 දී අරමුදල: ~ රු. කෝටි 2.4 (රු. මිලියන 24+)
• කසුන් (වයස 30 දී):
වයස 30 තෙක් කිසිවක් නොකර, වයස 30 සිට 55 දක්වා (වසර 25ක් පුරා) මසකට රු. 10,000 බැගින් යොදවයි.
-> යෙදවූ මුළු මුදල : රු. 3,000,000 (පස් ගුණයක්!)
-> වයස 55 දී අරමුදල: ~ රු. කෝටි 1.9 (රු. මිලියන 19)
(කසුන් පස් ගුණයක මුදලක් දැමුවද, නිශාන් වයස 20 දී කලින් ආරම්භ කළ නිසා රු. ලක්ෂ 50 කින් ජයග්රහණය කරයි!)
මෙම සරල උදාහරණයෙන් පැහැදිලි වන්නේ වැදගත් වන්නේ ඔබ ආයෝජනය කරන මුදලේ ප්රමාණයට වඩා ඔබ කොතරම් කලින් ආරම්භ කරනවාද යන්නයි.
1. තමා තුළ ආයෝජනය කිරීම (Skill Development & Earning Potential)
වයස 20 ගණන්වලදී ඔබට කළ හැකි ඉහළම ප්රතිලාභය (Highest ROI - Return on Investment) ලබාදෙන ආයෝජනය වන්නේ ඔබේම හැකියාවන් සහ කුසලතා වර්ධනය කරගැනීමයි.
ඔබ සතුව ඇති වැටුප රු. 50,000 ක් නම්, එයින් රු. 5,000 ක් ඉතිරි කිරීමට වඩා ඔබේ මාසික ආදායම ඉදිරි වසර 2 තුළ රු. 150,000 හෝ 200,000 දක්වා වැඩිකර ගැනීමට හැකි වන සේ ඔබේ වටිනාකම ඉහළ නංවා ගැනීම ප්රමුඛ විය යුතුය.
ආයෝජනය කළ යුතු ප්රධාන ක්ෂේත්ර:
- ඉංග්රීසි භාෂා සහ සන්නිවේදන ප්රවීණතාවය: ජාත්යන්තර සමාගම් සහ දුරස්ථ රැකියා (Remote Jobs) සඳහා අයදුම් කිරීමට භාෂා හැකියාව අත්යවශ්ය වේ.
- නවීන තාක්ෂණික කුසලතා: AI මෙවලම් (Prompt Engineering, Automation), Coding, UI/UX Design, Data Analytics, හෝ Digital Marketing වැනි ක්ෂේත්ර. Coursera, Udemy, YouTube හරහා ඉතා සුළු මුදලකින් හෝ නොමිලේ මේවා ඉගෙන ගත හැක.
- වෘත්තීය සුදුසුකම්: ඔබේ ක්ෂේත්රයට අදාළ උපාධියක් හෝ CIMA, ACCA, CIM, SLIM, CFA වැනි පිළිගත් වෘත්තීය සහතිකයක් සම්පූර්ණ කිරීම.
- මූල්ය සාක්ෂරතාවය (Financial Literacy): පොත් කියවීම (Rich Dad Poor Dad, The Psychology of Money), මූල්ය ලිපි සහ විශ්ලේෂණ අධ්යයනය කර මුදල් කළමනාකරණය ඉගෙන ගැනීම.
2. කොළඹ කොටස් වෙළෙඳපොළ (CSE - Systematic Investment Plan)
කොළඹ කොටස් වෙළෙඳපොළ (CSE) යනු වයස 20 පසුවන තරුණයෙකුට දිගුකාලීනව දැවැන්ත ධනයක් ගොඩනගා ගැනීමට ඇති හොඳම මූල්ය මෙවලමයි. වයස 20 දී ඔබට විශ්රාම යාමට තවත් වසර 30-35 ක කාලයක් ඇති බැවින්, කෙටිකාලීන වෙළෙඳපොළ මිල උච්චාවචනයන් ගැන බිය විය යුතු නැත.
ක්රමානුකූල ආයෝජන සැලැස්මක් (SIP / Dollar Cost Averaging):
- ස්ථාවර මාසික ආයෝජනය: දිනපතා කොටස් මිල දෙස බලා වෙළෙඳාම් කිරීම (Day Trading) වෙනුවට, සෑම මසකම පඩිය ලැබුණු විගස රු. 5,000 ක් හෝ 10,000 ක් ස්ථාවරව ශක්තිමත් සමාගම්වල ආයෝජනය කරන්න.
- ප්රමුඛ Blue-chip සමාගම් තෝරාගන්න: ලංකාවේ ආර්ථිකය මෙහෙයවන ප්රමුඛ සමාගම් තෝරාගන්න (උදා: John Keells Holdings, Commercial Bank, Hemas Holdings, Dialog Axiata, Sampath Bank).
- ලාභාංශ නැවත ආයෝජනය (Dividend Reinvestment): සමාගම් වලින් වසරකට වරක් හෝ දෙවරක් ඔබේ බැංකු ගිණුමට ලැබෙන ලාභාංශ මුදල් වියදම් නොකර, නැවතත් එම සමාගම්වලම අමතර කොටස් මිලදී ගැනීමට යොදවන්න.
3. Unit Trust (Money Market & Equity Funds)
ඔබට තනිවම සමාගම් මූල්ය වාර්තා අධ්යයනය කර කොටස් තෝරාගැනීමට දැනුමක් හෝ වේලාවක් නොමැති නම්, ඊළඟ හොඳම විකල්පය වන්නේ Unit Trust (ඒකක භාර) ය.
- Money Market Funds (මුදල් වෙළෙඳපොළ අරමුදල්): රු. 1,000 හෝ 5,000 කින් ගිණුමක් විවෘත කළ හැක. භාණ්ඩාගාර බිල්පත් සහ බැංකු තැන්පතුවල ආයෝජනය වන බැවින් අවදානම ඉතා අඩුය. පොලිය දිනපතා එකතු වන අතර, හදිසි අවශ්යතාවයකදී කිසිදු දඩ මුදලකින් තොරව දින 1-2 කින් මුදල් ආපසු ලබාගත හැක.
- Equity Unit Trusts (කොටස් අරමුදල්): පළපුරුදු වෘත්තීය අරමුදල් කළමනාකරුවන් (Fund Managers) විසින් ඔබේ මුදල් කොටස් වෙළෙඳපොළේ විවිධ සමාගම් රැසක ආයෝජනය කරයි. ආධුනිකයෙකුට කොටස් වෙළෙඳපොළට පිවිසීමට ඇති වඩාත්ම ආරක්ෂිත මාවත මෙයයි.
4. 22K / 24K රන් කාසි එකතු කිරීම (Physical Gold Accumulation)
ශ්රී ලංකා රුපියල කාලයත් සමඟ අවප්රමාණය වන ආර්ථිකයක, ඔබේ මුදලේ සැබෑ මිලදී ගැනීමේ හැකියාව (Purchasing Power) ආරක්ෂා කරගැනීමට රත්තරන් කදිම විසඳුමකි.
තරුණ කාලයේදී අනවශ්ය විනෝදාස්වාද හෝ අනවශ්ය ඇඳුම් පැළඳුම් සඳහා මුදල් නාස්ති කරනවා වෙනුවට:
* ආභරණ වෙනුවට 22K හෝ 24K කුඩා රන් කාසි හෝ රන් බාර් (1g, 2g, හෝ පවුම් භාගයේ කාසි) වසරකට වරක් හෝ දෙවරක් මිලදී ගෙන එකතු කරන්න.
* ආභරණ සඳහා අයවන අත්කුලී (Making Charges) මෙහිදී කැපී නොයන බැවින්, අනාගතයේදී හදිසි අවශ්යතාවයකදී හෝ විවාහ මංගල්යයකදී උපරිම වටිනාකමකට මුදල් කරගැනීමට හෝ ආභරණ බවට පත් කරගැනීමට ඔබට හැකියාව ලැබේ.
5. වයස 20 ගණන්වලදී ඔබේ වැටුප බෙදා වෙන් කරගත යුතු ආකාරය
පළමු රැකියාව කරන තරුණ ඔබට ගැලපෙන ආයෝජන සහ වියදම් වෙන්කිරීමේ ආකෘතියක් පහත දැක්වේ:
┌─────────────────────────────────────────┐
│ මාසික ශුද්ධ වැටුප │
│ (100%) │
└──────────────────┬──────────────────────┘
│
┌──────────────┼──────────────┐
▼ ▼ ▼
┌──────────────┐ ┌──────────────┐ ┌──────────────┐
│ 50% │ │ 30% │ │ 20% │
│අත්යවශ්ය වියදම්│ │පුද්ගලික කැමැත්ත│ │ඉතුරුම්/ආයෝජන│
├──────────────┤ ├──────────────┤ ├──────────────┤
│• කෑම බීම │ │• විනෝදාස්වාදය│ │• 10% CSE / │
│• ගමන් වියදම් │ │• ඇඳුම් පැළඳුම්│ Unit Trusts │
│• පවුලට ආධාර │ │• විනෝද චාරිකා│ │• 5% Skills │
│• බිල්පත් │ │• එළියෙන් කෑම │ │• 5% Gold/Fund│
└──────────────┘ └──────────────┘ └──────────────┘
6. තරුණ වියේදී නොකළ යුතු භයානක මූල්ය වැරදි 4ක්
- ජීවන රටා උද්ධමනය (Lifestyle Inflation): වැටුප රු. 50,000 සිට රු. 100,000 දක්වා වැඩි වන විට, ඒ සමඟම වියදම්ද දෙගුණයකින් වැඩි කරගැනීම. පඩිය වැඩි වන විට ඉතිරි කරන ප්රතිශතය වැඩිකර ගැනීමට හුරු වන්න.
- අනුන්ට පෙන්වීමට ණය වීම (Status Traps): සමාජ මාධ්යවලට ඡායාරූප දැමීමට හෝ මිතුරන්ට පෙන්වීමට ක්රෙඩිට් කාඩ් මඟින් හෝ පුද්ගලික ණය මඟින් අලුත්ම iPhone හෝ සුඛෝපභෝගී වාහන මිලදී ගැනීම.
- ක්ෂණිකව කෝටිපතියන් වීමේ වංචාවලට හසුවීම: "දින 30න් මුදල් දෙගුණයක් කර දෙන" පිරමිඩ ජාවාරම්, නීතිවිරෝධී Forex schemes හෝ ඔට්ටු ඇල්ලීමේ (Betting) යෙදුම්වල මුදල් යොදවා අමාරුවෙන් උපයාගත් මුදල් අහිමි කරගැනීම.
- හදිසි අරමුදලක් (Emergency Fund) නොතැබීම: කිසියම් හදිසි අසනීපයකදී හෝ රැකියාව මාරු කරන අතරතුර ජීවත් වීමට අවම වශයෙන් මාස 3 ක වියදම් වෙනම Money Market Fund එකක සුරක්ෂිතව තබාගන්න.
7. පියවරෙන් පියවර ආරම්භ කරන්නේ කෙසේද? (Action Checklist)
- [ ] පියවර 1: ශ්රී ලංකා සුරැකුම්පත් සහ විනිමය කොමිෂන් සභාවේ (SEC) ලියාපදිංචි Stockbroker සමාගමක CDS ගිණුමක් අන්තර්ජාලයෙන් විවෘත කරන්න.
- [ ] පියවර 2: පිළිගත් Unit Trust ආයතනයක (CAL, NDB Wealth, First Capital ආදී) Money Market Fund ගිණුමක් අරඹා ඔබේ ආරම්භක හදිසි අරමුදල තැන්පත් කරන්න.
- [ ] පියවර 3: මාසික වැටුප ලැබුණු පළමු දිනයේදීම අවම වශයෙන් රු. 5,000 ක් ආයෝජනයට බැර වන සේ ස්ථාවර නියෝගයක් (Standing Order) සකසන්න.
- [ ] පියවර 4: ඔබේ වෘත්තීය වර්ධනයට අවශ්ය එක් නව කුසලතාවයක් (Skill) ඉගෙන ගැනීමට සෑම සතියකම පැය 5ක් වෙන් කරන්න.
[!TIP]
කොටස් වෙළෙඳපොළේ ආයෝජනය මුල සිට සරලව පියවරෙන් පියවර ඉගෙන ගැනීමට අපගේ CSE Beginners Guide සම්පූර්ණ මාර්ගෝපදේශය කියවන්න. ඔබේ මුදල් වර්ධනය වන අයුරු ගණනය කර බැලීමට Compound Interest Calculator මෙවලම භාවිත කරන්න.